golabkiAutorem książki jest emerytowany nauczyciel, urodzony w Gołąbkach koło Gościeszyna. Uczył w średnich szkołach zawodowych Rudy Śląskiej i Chorzowa, pracował też w nadzorze pedagogicznym jako wizytator w Kuratorium Oświaty i Wychowania w Katowicach. Jest członkiem Nauczycielskiego Klubu Literackiego w Katowicach, autorem opowiadań i licznych utworów poetyckich.

Prezentowana książka w stosunku do poprzednich wydań poszerzona została o dzieje Nadleśnictwa Gołąbki, dlatego autor zmienił jej tytuł z "Wieś Gołąbki - przeszłość i teraźniejszość" na "Między Trzemesznem a Żninem. Z dziejów wsi i Nadleśnictwa Gołąbki". Pierwsze wydanie książki ukazało się w 1993 r. Jej kolejne edycje były uzupełniane o nowe treści, bądź następowała modyfikacja jej zawartości (dodano lub odejmowano pewne rozdziały). Np. w wydaniu VII (z 2005 r.) z całości książki wydzielono rozdział "Z dziejów kościoła parafialnego i wsi Gościeszyn" i na bazie tego materiału autor wydał odrębną publikację (vide - omówienie w niniejszej zakładce). Została wydana własnym sumptem, podobnie jak poprzednie edycje.

Prezentowane wydanie książki składa się z następujących rozdziałów:

  • część I - "Notatki z historii Polski"
  • część II - "Wielkopolska w wypisach historycznych"
  • część III - "Wieś Gołąbki - przeszłość i teraźniejszość"
  • część IV - "Nadleśnictwo Gołąbki - przeszłość i teraźniejszość".

Ze względu na dużą objętość nie zamieszczono w tym wydaniu części V - "Z dziejów kościoła parafialnego i wsi Gościeszyn" oraz części VI - "Kalendarz wydarzeń historycznych". Książka jakkolwiek jest bardzo cennym źródłem wiedzy dokumentacyjnej o Gołąbkach (zwłaszcza po 1900 r.), jednak z punktu widzenia publikacji o charakterze regionalnym ma pewną wadę merytoryczną. Nie odpowiada bowiem koncepcji (metodologii) typowej publikacji o charakterze regionalnym. Stanowi pewnego rodzaju wydawniczy "miszmasz", urozmaicony na dodatek utworami poetyckimi. Otóż dwie pierwsze części można z powodzeniem pominąć i w ten sposób książka zostałaby "odchudzona" o blisko 100 stron, bez żadnego uszczerbku dla poziomu wiedzy o wzmiankowanej miejscowości. Jak sam autor pisze we wstępie: "z nagromadzonych materiałów sporządziłem notatki i wypisy, a po ich opracowaniu, te dotyczące historii umieściłem na początku książki jako dowód moich poszukiwań a nie autorstwa, natomiast druga część materiału tekstowego stanowi główną treść. Tak więc moja rola polegała głównie na zebraniu, opracowaniu i rozmieszczeniu informacji według własnej koncepcji". W części II autor zamieścił nawet dziennik swojego ojca - Roberta Rychlickiego pt. "Jeden miesiąc z mojego życia", nagrodzony w konkursie redakcji "Tygodnika kulturalnego" w 1963 r. A więc już z tego powodu książka powinna być pracą zbiorową. Z tak obszernego materiału wystarczyło wyodrębnić te informacje (wiadomości) faktycznie związane z Gołąbkami i wtedy publikacja byłaby spójna koncepcyjnie i merytorycznie. Zastrzeżenia może budzić też dobór części ilustracji, np. na stronie 484 zamieszczona fotografia przedstawia transport zboża wielbłądami w karawanie (Arabia Saudyjska)!?

Autorowi udało się zebrać wiele cennych informacji i przekazów ustnych od najstarszych mieszkańców (niekiedy sięgających w dziewiętnasty wiek) i w ten sposób ocalić od zapomnienia wiele faktów z przeszłości wsi Gołąbki i jej okolic. Jak już wspomniano niniejsza publikacja jest bardzo cennym źródłem wiedzy dokumentacyjnej i może z powodzeniem posłużyć do ewentualnego napisania monografii wsi z prawdziwego zdarzenia. Niewątpliwą zasługą autora jest również to, że udało się jemu spopularyzować wiedzę o historii jego rodzinnej wsi i ich mieszkańcach.

 

 

Ryszard Wojciech Pawlicki

 

Eugeniusz Rychlicki, Między Trzemesznem a Żninem. Z dziejów wsi i Nadleśnictwa Gołąbki, Chorzów 2008 (wydanie poprawione, uzupełnione), ss. 682.